Participatieladder
Participatie kan verschillende vormen aannemen. Soms krijgen burgers veel zeggenschap, soms blijft hun rol beperkt tot het geven van een vrijblijvende reactie. Deze verschillende niveaus van participatie worden weergegeven op de participatieladder. Elk niveau verschilt in de mate van invloed die burgers daadwerkelijk hebben.
Informeren
Beleidsmakers lichten hun beleid en diensten toe. Burgers blijven vrij passief, consumeren deze informatie, maar hebben verder amper invloed op het beleid.
Bv: een artikel over de gemeentelijke uitgaven in het gemeenteblad, een infomoment,…
Raadplegen
Overheden betrekken hun burgers voor een vrijblijvend overleg. De burgers geven feedback op plannen, uiten hun ideeën en bezorgdheden. De overheid beslist vrij autonoom wat met deze input gebeurt.
Bv. een behoefteonderzoek bij stakeholders/doelgroepen, een focusgroep over dienstverlening..
Adviseren
Burgers worden actiever betrokken bij het beleid. De overheid verbindt zich ertoe om rekening te houden met de input, al blijft die input niet-bindend.
Bv. een adviesraad, een inspraakvergadering over nieuwe plannen van het bestuur
Co-produceren
Overheden en burgers werken als partners initiatieven uit. Zij bepalen samen de agenda en zoeken samen naar oplossingen.
Bv. de werkbanken van het Oosterweeltraject, waar burgers, bedrijven, wetenschappers en bestuurders samen aan tafel zitten.
Meebeslissen of zelfbestuur
Burgers bepalen zélf delen van het beleid. Dat gebeurt al dan niet in samenspraak met de overheid.
Bv. Referenda
Lees meer over participatie
Participatie leidt tot betere beslissingen, meer maatschappelijke betrokkenheid en een groter vertrouwen in het bestuur. In het algemeen zijn er vijf grote voordelen van participatie.
Verschillende wettelijke instrumenten en procedures regelen burgerparticipatie in België. Toch blijven er in de praktijk heel wat uitdagingen om effectieve betrokkenheid van burgers te realiseren.
De Wakkere Burger ondersteunt lokale besturen bij de opzet van deze panels. Of het nu om een kleinschalig traject of een groot project gaat: wij adviseren jou opdat het panel op een professionele, inclusieve en resultaatgerichte manier wordt aangevat.
